ماه رمضان و«رَبّنا»یِ شجریان، همین است مطالباتِ مردم؟ 

 ماه رمضان و«رَبّنا»یِ شجریان، همین است مطالباتِ مردم؟ شنبه، ۶ خرداد ۱۳۹۶ هجری خورشیدی برابر با ۲۷ ماه می ۲۰۱۷ ماه رمضان شروع شد.

 این ماه برای ایرانی‌ها حتی آنهایی که روزه نمی‌گیرند با یک نوستالژیکِ خاصِّ همراه می‌باشد. به دلیل ایدئولوژیک بودنِ انقلابِ اسلامی و ادبیاتِ تحمیلیِ آن، دهه‌ی اخیر مصادف بوده با به زیر سوال بردنِ اسلام به خصوص در میانِ نسلی که در زمانِ انقلاب کودک بود و نسلی که بعد از انقلاب به دنیا آمد.

 افرادِ زیادی به علتِ سرگردانیِ عقیدتی، به دین و آیین‌های دیگری روی آوردند و عده‌ای دیگر مذهب را بوسیدند و کنار گذاشتند. این تحولاتِ عقیدتی همه ناشی از فشارهای شدیدِ ایدئولوژیکِ دهه‌ی اولِ انقلاب‌ست که با اعدام‌های فله‌ای، جنگ و فرهنگِ شهادت‌سازی همراه بود.

 حدودِ ۳۰٫۰۰۰ نفر در دهه‌ی شصت اعدام شدند و رقمی بین ۵۰۰٫۰۰۰ تا ۸۰۰٫۰۰۰ نفر در جنگ کشته شدند. دهه‌ی اولِ انقلاب را می‌توان از حیثِ بالا بودنِ آمارِ کشتگان، دهه‌ی قتلِ عام و کشتارِ جنگی نامید.

 با وجودی‌ که خودِ انقلابیون با ادبیاتِ تحمیلی سر کار آمدند، جنگ بین ایران و عراق را جنگِ تحمیلی نامیدند تا خود را در مقامِ قربانی جلوه دهند. ماهِ رمضان مثل تمام ِ مناسباتِ اسلامی بعد از انقلاب تاکیدِ زیادی روی آن شد، صدا و سیما نقشِ عمده‌ای در برجسته کردنِ مناسبت‌هایِ غم‌افزا و منفعل کننده داشته و در چهار دهه‌ی اخیر، هر چه به ایران نگاه می‌کنی، انگار ماه‌هایش محدود می‌شود به رمضان، محرم و صفر و شعبان؛ و تمام آئین‌هایش می‌چَربد به آئین‌های غیر مذهبی و سکولار.

 ماهِ رمضان به گونه‌ای گره خورده به مناجاتِ «رَبّنا» و مردم فراموش کرده‌اند که این مناجات قبل از انقلاب توسط «سید جواد ذبیحی» خوانده می‌شد، موذنی که به دلیل نزدیک بودن به دربار بعد از انقلاب به طرز فجیعی کشته شد. صادق خلخالی در کتاب خاطرات خود که در سال ۱۳۷۹ منتشر شد، نام سید جواد ذبیحی را در لیست آنهایی قرار داده که حکم اعدام برای‌شان صادر کرده بود.

 بعد از انقلاب «ربّنا» از تیرماه ۱۳۵۸ توسط محمد رضا شجریان در دستگاه سه گاه ضبط شد و به مدت ۳۰ سال در برنامه های اصلی رادیو تلویزیون در ماه رمضان پخش می‌شد. سال ۱۳۸۸ بعد از «انتخاباتِ» ریئس جمهوری، شجریان از رئیس وقتِ صدا و سیمای جمهوری اسلامی طی شکواییه‌ای خواست که از پخش آثارش در صدا و سیما جلوگیری شود و چون «ربّنا» با سفرهٔ افطارِ مردم گره خورده بود، شجریان اجازه پخشِ «ربّنا» و دعاهایِ مثنوی افشاری را با اجازه خاص به صدا و سیما داد و یک‌سال بعد از این شکایت، صدا و سیما «ربّنا» را در تمام شبکه‌هایش ممنوع کرد.

 سال ۱۳۷۰، در اوایل حکمرانیِ خامنه‌ای به عنوانِ رهبرِ جمهوری اسلامی راجعِ «ربّنا» چنین می گوید:«… آن «ربّنا»هایی که شجریان خوانده و در ماه رمضان قبل از اذان مغرب می‌گذارند، یک کار هنری است؛ یک کارِ حالی نیست؛ مناسب نیست که بعد از اذان، کسی بخواهد آن‌طور چیزی را بگذارد؛ نه، بعد از اذان، به نظرم می‌رسد که همین صدای معمولیِ مسجدیِ ما بهتر و مناسب‌تر باشد.»

 این صحبتِ خامنه‌ای سال‌ها قبل از شکایتِ شجریان از صدا و سیما مطرح شده، ولی این امر پوشیده نیست که ادبیاتِ تحمیلی- دیکتاتوریِ خامنه‌ای در تمام تصمیم‌گیری‌های امور داخلی و خارجی حرف اوّل را می‌زند.

 روحانی که وانمود می‌کند شخصی مستقل از خامنه‌ای‌ست در دوره‌ی ریاست جمهوری قبلی‌اش برای بدست آوردنِ دلِ جامعه‌ی هنری وعده‌ها داده بود که شجریان می‌تواند سفیر فرهنگی و هنری ایران باشد.

 او در دومین مناظره‌ی «انتخاباتی» خواستارِ آزاد شدنِ «ربّنا»ی شجریان شد و حالا هم در اینستاگرامِ خود آن را گذاشته که مثلا دارد جوّ آزاد برای هنرمندان بوجود می‌آورد در حالی‌که شجریان مشغول درمانِ سرطان خود بوده و قبلا به پایبند بودن به کلیت نظام اعتراف کرده است. این گونه دعواها بر سرِ اختلافاتِ جزیی بین خودشان می‌باشد و تمامِ مطالباتِ مردم را محدود کردن به «ربّنا»ی شجریان در صدا و سیما یک بازیِ سیاسیِ بی‌مایه می‌باشد.

 با عصرِ رسانه‌های اجتماعی و در دسترس بودنِ «یوتیوب» هر روزه  هر کسی می‌تواند «ربّنا» را برای سفره افطارش بگذارد.

 آیا مطالباتِ مردمِ ایران چیزی فراتر از ماهِ رمضان و «ربّنا» نیست؟

Author: منصوره ناصرچیانCreated: 5/31/2017Updated:Category: سیاسیTags: ربنای شجریان، ماه رمضان

 

197

 

 

 

 

 

197

https://disqus.com/embed/comments/?base=default&f=tahlil-rouz&t_i=mahe-ramazan-va-rabanaye-shajariyan&t_u=http%3A%2F%2Ftahlilrouz.com%2F%23!%2Fmahe-ramazan-va-rabanaye-shajariyan&t_e=mahe-ramazan-va-rabanaye-shajariyan&t_d=mahe-ramazan-va-rabanaye-shajariyan&t_t=mahe-ramazan-va-rabanaye-shajariyan&s_o=default#version=a616b00d82dba0add0ed368ee971e5eb

Advertisements

Author: mansourehn

I am freelancer and I was radio producer for five years. I produced 110 radio shows both in English and Persian at CHSR FM from 2010-2015. I have been writing for the think tank of "Tahlil Rooz" daily analysis of news located at the U.S mostly in Persian. I write satire, poetry and news analysis mostly about Iran.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s